Abahagarariye u Rwanda mu imurikagurisha ry’imbuto n’imboga mu Budage banyuzwe n’umusaruro bakuyemo
Yanditswe: Saturday 07, Feb 2026
Abahagarariye u Rwanda mu imurikagurisha ry’imboga n’imbuto rikomeye mu Isi rizwi nka ‘Fruit Logistica’, ribera mu Budage bashimye amahirwe y’ishoramari bahabonye.
Ni imurikagurisha ngarukamwaka ribera mu Mujyi wa Berlin. Iry’uyu mwaka ryabaye guhera ku wa 4 kugeza ku wa 6 Gashyantare 2026.
Ryari ribaye ku nshuro yaryo ya 33, ryitabiriwe n’abamurikabikorwa 2.600 baturutse mu bihugu 90 ndetse n’abashyitsi baturutse mu bihugu bisaga 150.
U Rwanda rwari ruhagarariwe n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe guteza imbere iyoherezwa mu mahanga ry’ibikomoka ku buhinzi n’ubworozi (NAEB), Ambasade y’u Rwanda mu Budage n’abahagarariye ibigo 15 byo mu Rwanda bikora ibijyanye no kohereza imboga n’imbuto mu mahanga.
Ibi bigo byahurije hamwe imbaraga mu kugaragaza ibikomoka mu Rwanda, kubaka ubufatanye bushya no kurushaho kumenyekanisha u Rwanda ku rwego mpuzamahanga.
Uretse kuba ari imurikagurisha ry’imboga n’imbuto, Fruit Logistica ni n’urubuga ruhuza abahinzi, abacuruzi, abaguzi, abatanga serivisi z’ubwikorezi n’abahanga ibishya baturuka hirya no hino ku Isi.
Umuyobozi w’Ishami rishinzwe ibyoherezwa mu mahanga no guhanga ibishya muri NAEB, Janet Basiima, yerekanye ko iri murikagurisha ari ihuriro ry’abaguzi bose ku Isi n’u Burayi by’umwihariko, bityo bifungurira amarembo Abanyarwanda.
Ati “Aho kugira ngo ujye muri buri gihugu gushaka umuguzi wawe, usanga bahurira aha, kugira ngo bamenye ibigurishwa n’ababifite bamenye ababishaka kugira ngo babigure.”
Yakomeje ati “Urebye igihe twatangiriye hari impinduka nini cyane, ari twe twaje twarize ntabwo tukibikora nka mbere, dufite abantu bahuguwe, kandi dufite n’abacuruzi bazi icyo bashaka […]. Abo twazanye bose barishimye ko babonye abaguzi beza no ku giciro cyiza.”
Ambasaderi w’u Rwanda mu Budage, Igor César, yashimangiye ko wari umwanya ukomeye ku gihugu wo kugaragaza imbuto n’imboga zacyo ku isoko mpuzamahanga.
Ati “Aya ni amahirwe akomeye ku mbuto n’imboga byo mu Rwanda, yo kuzigeza ku isoko mpuzamahanga […] twanabashije kugaragaza amahirwe n’intego z’igihugu cyacu zo kwigarurira isoko mpuzamahanga. Twanaganiriye n’abashoramari mu ruhererekane rw’imbuto n’imboga.”
Abahagarariye ibigo byo mu Rwanda na bo bashima ko bagize umwanya wo kuganira n’abashoramari bashya ndetse n’abakiliya bo mu bihugu bitandukanye.
Marie Ange Mukagahima uhagarariye Zima Healthy we yagize ati “Twahuye n’abantu benshi, abakiliya baturutse mu bihugu bitandukanye, ntabwo twahuye n’abo mu Budage gusa ahubwo ni abavuye ku Isi hose kubera ko nka Zima twahuye n’abantu bo muri Pologne, Israel, Dubai n’ahandi kandi turabishima kuko twagiranye ibiganiro byiza ku bijyanye n’imikoranire nk’u Rwanda n’ibihugu byabo.”
Mugenzi we ukorera mu kigo cya Evergreen Holdings, Emnet Kejelcha, ikorera mu Karere ka Bugesera, yashimangiye ko gushora mu Rwanda ari ibintu byiza kandi bitanga umusaruro.
Yavuze ko u Rwanda ari igihugu cyorohereza abantu gukora ishoramari kandi hari iby’ibanze nkenerwa nk’abakozi kandi ko mu mwaka bamaze, babonye ko kuzamura kuzamura umusaruro w’ibyoherezwa mu mahanga bishoboka.
Umuyobozi wa Fruit Logistica itegura iri murikagurisha, Hauke Plmbeck, mu kiganiro na IGIHE yashimye uko u Rwanda ruryitabira, yerekana ko rwagiye rwaguka uko iminsi igenda ihita nk’uko bigaragarira mu bwitabire bwarwo.
Yavuze ko bishimangira ubufatanye hagati ya Guverinoma n’Urwego rw’Abikorera mu guteza imbere ibyoherezwa mu mahanga.
U Rwanda rukomeje kwesa imihigo mu bijyanye no kongera umusaruro w’imboga n’imbuto umunsi ku wundi.
Nk’ubu mu minsi ine, ni ukuvuga kuva tariki 26-30 Mutarama 2026, u Rwanda rwinjije arenga miliyari 10.854.187$ (arenga miliyari 15,7 Frw) yavuye muri toni 8500 z’ibyoherejwe.
Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi mu Ukuboza 2025 yatangaje ko ibikomoka ku buhinzi n’ubworozi byoherejwe mu mahanga muri uwo mwaka byari bimaze kwinjiriza u Rwanda arenga miliyoni 893,1$.
Muri gahunda ya kabiri y’igihugu yo kwihutisha iterambere (NST2), u Rwanda rufite intego ko amadovize yinjinzwa n’ibikomoka ku buhinzi n’ubworozi byoherezwa mu mahanga azagera kuri miliyari 1,5$ ku mwaka bitarenze mu 2029.
Leave a Reply
Your email address will not be published. Required fields are marked *