London iraha icyubahiro umunyafurika warwanyije ubukoroni
Yanditswe: Wednesday 28, Sep 2022
None kuwa gatatu agace k’amateka i London kazwi nka Trafalgar Square karashyirwamo ishusho nshya.
None kuwa gatatu agace k’amateka i London kazwi nka Trafalgar Square karashyirwamo ishusho nshya.
Ariko noneho ntabwo ari ishusho y’imwe mu ntwari cyangwa abami b’Ubwongereza.
Ahubwo iraba ari ishusho idasanzwe y’umuvugabutumwa wo muri Malawi akaba n’impirimbanyi nyafurika John Chilembwe, warwanyije ubukoroni bw’Abongereza.
Iyi shusho, yiswe Antelope, ifite uburebure bwa metero eshanu, iraba iya mbere y’umunyafurika ishyizwe kuri Trafalgar Square.
Yubatswe muri bronze, igendeye ku ifoto yamamaye ya Chilembwe yafashwe mu 1914 ari kumwe n’umumisiyoneri w’Umwongereza John Chorley, imbere y’urusengero rwe i Mbombwe mu majyepfo ya Malawi.
Muri iyo foto, Chilembwe yambaye ingofero ngari, ubundi byari birenze ku itegeko ry’abakoroni ryabuzaga Abanyafurika kwambara ingoferi imbere y’abazungu.
Mu gihe bombi bari kumwe muri iyi foto, iyo shusho yo uwayubatse yakoze impinduka zituma uyu munya-Malawi ari we ukurura amaso.
Samson Kambalu, umunyabugeni wavukiye muri Malawi yayishushanyije ku buryo Chilembwe aboneka ari munini kurusha Chorley, amusumba cyane.
Chilembwe ashimwa na benshi nk’umwe mu Banyafurika ba mbere barwanyije akarengane k’abakoroni mu kinyejana cya 20.
Icyo gihe yateguye ukwigomeka no kurwanya Abongereza muri Malawi (yahoze ari Nyasaland) mu 1915.
Nubwo iyo myigaragambyo itarambye, ibikorwa bye byakwiriye henshi ku mugabane n’ahandi kure.
Chilembwe afatwa nk’uwakongeje icyo kibatsi muri benshi mu ntwari z’ubwigenge zirimo n’impirimbanyi za politiki nka Marcus Garvey wo muri Jamaica, na John Langalibalele Dube washinje icyaje kuba African National Congress (ANC) muri South Africa.
Leave a Reply
Your email address will not be published. Required fields are marked *